Can / Could / Be able to - Test

Pamiętaj o trzech głównych użyciach can/could/be able to: umiejętność, prośba, pozwolenie.

CAN — teraźniejszość:

• umiejętność/możliwość TERAZ ("I can swim"),
• prośba ("Can you help me?"),
• pozwolenie ("You can leave now"),
• możliwość ogólna ("This medicine can cause drowsiness").

COULD — przeszłość ogólna lub grzeczniejsza prośba:

• ogólna umiejętność w przeszłości ("When I was 5, I could swim"),
• grzeczniejsza prośba ("Could you help me?" — bardziej formalne niż "can"),
• możliwość teoretyczna ("It could rain later").

BE ABLE TO — wszystkie czasy + jednorazowa udana akcja:

• wszystkie czasy gdzie "can/could" nie działa (Future, Perfect, Past Perfect, gerund, infinitive),
• "I will be able to speak French next year" (NIE "will can"),
• "She has been able to drive since 18" (NIE "has could"),
• jednorazowa udana akcja w przeszłości — używamy "was/were able to" lub "managed to", NIE "could":
  • ✅ "He was able to climb the mountain." (jeden konkretny sukces)
  • ❌ "He could climb the mountain." (sugeruje "umiał wspinać się na góry ogólnie")
  • ✅ "He could swim when he was 5." (ogólna umiejętność — OK)

Pamiętaj o pułapce maturalnej: w przeczeniach jednorazowych akcji "couldn't" jest OK:

• ✅ "He couldn't open the door." (jednorazowa nieudana próba — OK).
• ✅ "He wasn't able to open the door." (też OK).

Pamiętaj o przyszłości i Perfect:

• ❌ "I will can swim" / "I have could swim" — bezsens.
• ✅ "I will be able to swim" / "I have been able to swim".

Pamiętaj — "can" i "could" NIE mają form Perfect, infinitive ani gerund. Używamy "be able to" wszędzie tam.